Rezistenca ndaj insulinës mund të zhvillohet gradualisht dhe shpesh nuk jep shenja të qarta në fazat e para. Megjithatë, disa ndryshime në organizëm, nga shtimi në peshë deri te etja e shtuar dhe ndryshimet në lëkurë, mund të jenë sinjale që nuk duhen neglizhuar. Rezistenca ndaj insulinës ndodh kur qelizat e organizmit nuk i përgjigjen siç duhet insulinës, hormonit që ndihmon në kontrollin e sheqerit në gjak. Me kalimin e kohës, kjo gjendje mund të rrisë rrezikun për prediabet dhe diabet të tipit 2. Më poshtë janë disa nga shenjat që mund të shoqërohen me këtë problem.
1. Sheqer i lartë në gjak
Niveli i lartë i glukozës në gjak, i njohur si hiperglicemi, mund të jetë një nga shenjat e hershme të rezistencës ndaj insulinës. Një nga analizat që përdoret për të vlerësuar nivelin mesatar të sheqerit në gjak është HbA1c, e cila tregon mesataren e glukozës gjatë rreth tre muajve të fundit.
Në përgjithësi:
- nën 5.7% konsiderohet vlerë normale;
- 5.7%–6.4% mund të tregojë prediabet;
- 6.5% ose më shumë është në intervalin diagnostik për diabetin, por diagnoza duhet të bëhet nga mjeku dhe mund të kërkojë konfirmim.
2. Kolesteroli i lartë
Insulina ndihmon gjithashtu në mënyrën se si organizmi përdor dhe ruan yndyrnat. Rezistenca ndaj insulinës mund të shoqërohet me një profil jo të favorshëm të yndyrave në gjak, si:
- trigliceride të larta;
- kolesterol LDL të rritur;
- kolesterol HDL të ulët.
Një analizë e thjeshtë gjaku mund të tregojë këto vlera.
3. Shtimi në peshë
Kur organizmi bëhet rezistent ndaj insulinës, qelizat e kanë më të vështirë të përdorin glukozën në mënyrë efikase për energji. Si përgjigje, trupi mund të prodhojë më shumë insulinë. Nivelet e larta të insulinës mund të favorizojnë ruajtjen e yndyrës, veçanërisht rreth barkut. Shtimi i dhjamit abdominal është një nga ndryshimet që lidhet shpesh me rezistencën ndaj insulinës.
4. Lodhja e vazhdueshme
Ndjenja e lodhjes mund të shfaqet te personat me rezistencë ndaj insulinës, prediabet ose diabet. Kur qelizat nuk e përdorin në mënyrë efikase glukozën për energji, mund të shfaqet mungesë energjie dhe lodhje. Megjithatë, lodhja ka shumë shkaqe të tjera, ndaj vetëm ky simptom nuk mjafton për të përcaktuar rezistencën ndaj insulinës.
5. Urinimi i shpeshtë
Kur sheqeri në gjak është vazhdimisht i lartë, veshkat përpiqen të largojnë glukozën e tepërt përmes urinës. Kjo mund të bëjë që organizmi të humbasë më shumë ujë dhe të rritet frekuenca e urinimit. Nëse një person fillon të shkojë në tualet shumë më shpesh se zakonisht, veçanërisht gjatë natës, kjo është një shenjë që duhet diskutuar me mjekun.
6. Etja e shtuar
Urinimi i shpeshtë mund të shkaktojë humbje të lëngjeve dhe dehidratim. Si pasojë, organizmi mund të sinjalizojë nevojën për më shumë ujë dhe personi mund të ndiejë etje të vazhdueshme ose më të madhe se zakonisht. Etja e shtuar, sidomos kur shoqërohet me urinim të shpeshtë, mund të jetë shenjë e niveleve të larta të sheqerit në gjak.
7. Ndryshime në lëkurë
Një nga shenjat më karakteristike që mund të shfaqet te personat me rezistencë ndaj insulinës është acanthosis nigricans. Bëhet fjalë për zona të lëkurës që bëhen më të errëta, më të trasha ose me pamje kadifeje.
Ato shfaqen shpesh në:
- qafë;
- sqetulla;
- zona të tjera ku lëkura krijon palosje.
Mund të shfaqen gjithashtu fibroma të buta të lëkurës, të njohura si skin tags.
Po ndjesia e shpimit në këmbë?
Ndjesia e shpimit, mpirjes ose “gjilpërave” në shputat e këmbëve mund të lidhet me dëmtimin e nervave që shoqërohet me nivele të larta të sheqerit në gjak. Megjithatë, kjo shenjë nuk është specifike vetëm për rezistencën ndaj insulinës dhe mund të ketë edhe shkaqe të tjera.
Po te fëmijët?
Rezistenca ndaj insulinës shpesh nuk shkakton simptoma të dukshme te fëmijët. Një shenjë që mund të vërehet është shfaqja e zonave të errëta, të trasha ose me pamje kadifeje në qafë dhe sqetulla. Rezistenca ndaj insulinës te fëmijët mund të shoqërohet edhe me rrezik më të lartë për probleme si tensioni i lartë i gjakut dhe çrregullimet e kolesterolit.
Kur duhet vizituar mjeku?
Nëse vëreni disa nga këto shenja, veçanërisht shtim të pashpjegueshëm në peshë, etje të madhe, urinim të shpeshtë ose ndryshime të pazakonta në lëkurë, është e këshillueshme të konsultoheni me mjekun. Mjeku mund të kërkojë analiza të sheqerit në gjak dhe të vlerësojë rrezikun për prediabet, diabet apo probleme të tjera metabolike. Lajmi i mirë është se ndryshimet në stilin e jetesës, përfshirë aktivitetin fizik të rregullt dhe një ushqyerje të ekuilibruar, mund të ndihmojnë në përmirësimin e ndjeshmërisë ndaj insulinës dhe në uljen e rrezikut për diabetin e tipit 2.
