Disa vendosin filera në shtëpi, të tjerë teksa janë tek parukieri, në vend që të shkojnë tek një profesionist. Ligji është i qartë, thonë nga Ministria e Shëndetësisë, por që të mos ketë keqkuptime, po shqyrtohen propozimet e specialistëve në fushën e mjekësisë estetike, të cilët paralajmërojnë për abuzimet dhe rreziqet.
“Një paciente kishte blerë filer, kishte parë në YouTube si vendoset dhe kishte bërë vetë injeksione para pasqyrës në shtëpi, e më pas erdhi me gojë të shtrembëruar”, rrëfen dr. Igor Peev, specialist i kirurgjisë plastike dhe rikonstruktive për REL, përcjell PressOnline.al.
Por, jo të gjithë guxojnë të injektojnë vetë botoks apo filer – injeksione zakonisht me bazë acidi hialuronik, që mbushin rrudhat për një pamje më rinore ose rrisin volumin në pjesë të caktuara të trupit. Megjithatë, gjithnjë e më shpesh kohët e fundit, për shkak të çmimeve më të ulëta dhe lehtësisë së aksesit, njerëzit shkojnë tek të pa verifikuarit.
Për të ofruar çmime më të lira, ata që “shpojnë në mënyrë ilegale” kërkojnë materiale më të lira. Kështu, filera të papërshtatshëm ripaketohen në shiringa të vogla dhe shiten si cilësorë, ndonëse janë blerë nga AliExpress ose Temu.
Por pacientet zakonisht fshehin se ku janë injektuar, dëshmon kirurgu, sipas të cilit grupi më i rrezikuar që zgjedh opsionet jo të verifikuara janë vajzat e moshës 18–30 vjeç, shkruan REL, përcjell PressOnline.al
“Një paciente kishte pothuajse të varura plotësisht kapakët e syve pas injektimit të botoksit. Këmbëngula të tregonte ku i ishte bërë, por ajo më tha: ‘në një studio parukerie, por nuk dua të them cila’. Ka shumë sharlatanë muajt e fundit, nga mjekë të sapodalë nga vendi ose të huaj, veçanërisht doktoresha nga Kosova për shembull. Ata mund të jenë edhe pseudo-mjekë, vijnë me licenca të shkruara në gjuhë të tjera. Ata nuk dinë t’i zbulojnë me kohë efektet anësore dhe t’i trajtojnë siç duhet”, thotë Dr. Peev.
Se botoks apo filer nuk duhet të aplikojë kushdo e kudo, por vetëm profesionistë, pajtohet edhe influencerja Mia Kostova. Ajo thotë se këto shërbime i merr te një stomatolog me edukim shtesë për fytyrën dhe aplikimin e filerave.
“Sipas meje, vajzat e reja as që duhet të nisin me ndërhyrje të tilla, por nëse vendosin, është shumë e rëndësishme të dinë saktësisht çfarë po përdoret dhe sigurisht pas ordinancës të qëndrojnë mjekë të certifikuar. Gjithçka tjetër që është – ‘eja në orën tre, ndërsa të bëjmë flokët do të të injektojmë’, për mua është e papranueshme dhe apeloj fuqishëm që askush të mos e pranojë, sado i ulët të jetë çmimi. Sepse çmimi i asaj që mund të ndodhë më vonë është shumë më i madh”, thotë Kostova.
Çfarë mund të ndodhë?
Një vajzë 23-vjeçare me nekrozë – vdekje e indit në një pjesë të hundës për shkak të aplikimit të gabuar të filerave në një zonë ku nuk duhet vendosur – është rasti i fundit i efektit anësor me të cilin është përballur kirurgu Peev.
Te ajo u aplikua metodë urgjente për shkrirjen e filerave për të parandaluar infeksionin.
Mund të ndodhë shok anafilaktik si reagim alergjik. Në skenarë më të këqij mund të vijë deri te verbëria për shkak të bllokimit të një ene gjaku, madje edhe sepsë, paralajmërojnë ekspertët.
Edhe influencerja Kostova thotë se ka qenë dëshmitare e një epilogu dramatik në rrethin e saj.
“Një shoqe përfundoi me infeksion serioz pas vendosjes së acidit hialuronik në të pasme dhe kjo nuk është lojë. Absolutisht i mbështes mjekët që e denoncojnë këtë kriminalitet”, shton Kostova.
Të dihet saktësisht kush çfarë ka të drejtë të bëjë
Shoqata për Mjekësi Estetike (SHME), Shoqata Maqedonase e Kirurgëve Plastikë, Rikonstruktivë dhe Estetikë (MAPREKS) dhe Shoqata e Dermatovenerologëve të Maqedonisë (SHDM) në shkurt kërkuan ndryshime në Ligjin për Shëndetin Publik për të rregulluar më saktë punën e tyre, që të dihet kush saktësisht mund të kryejë ndërhyrje estetike.
Sipas shoqatave, siç thonë, vjetërsia dhe paqartësia në Ligj lejon zbatimin e papërshtatshëm dhe rrezikon shëndetin e pacientëve nga procedurat mjekësore të kryera nga persona jomjekësorë.
Nga Ministria e Shëndetësisë për Radio Evropa e Lirë (REL) u përgjigjën se aktualisht po shqyrtohen propozimet dhe zgjidhjet e dërguara nga shoqatat, përcjell PressOnline.al
Sipas tyre, rregullorja ligjore ekzistuese, veçanërisht Ligji për Mbrojtjen Shëndetësore dhe Ligji për Shëndetin Publik, janë mjaft të qartë në pjesën se ku dhe në çfarë kushtesh mund të ushtrohet veprimtaria shëndetësore.
“Megjithatë, me qëllim që të eliminohet çdo mundësi keqinterpretimi dhe ushtrimi i paligjshëm i veprimtarisë, propozimi i shoqatave profesionale është analizuar me kujdes dhe konsiderohet si një bazë e mirë për zgjidhjen e problemeve në këtë fushë, duke pasur parasysh që ofron një aspekt të gjithanshëm profesional në rregullimin e procedurave mjekësore estetike”, thonë nga Ministria.
Ata shtojnë se për një rregullim më të qartë dhe të detajuar normativ, kanë filluar formimin e grupeve të punës, ndërsa paralelisht mbetet detyrimi ligjor për mbikëqyrje dhe kontrolle inspektuese nga Inspektorati Shtetëror Sanitar dhe Shëndetësor.
