Ndërsa rastet e demencës dhe sëmundjes së Alzheimerit vazhdojnë të rriten, shumë njerëz po kërkojnë mënyra për të mbrojtur shëndetin e trurit ndërsa plaken. Gjenetika mund të ndikojë në rrezikun për zhvillimin e këtyre sëmundjeve, por edhe faktorët e stilit të jetesës, përfshirë ushqyerjen, po studiohen për ndikimin e tyre të mundshëm në funksionin e trurit në vitet e mëvonshme.
Hulumtimet e reja sugjerojnë se vitamina D, të cilën zakonisht e lidhim me shëndetin e kockave dhe sistemin imunitar, mund të ketë gjithashtu një rol në mbrojtjen e trurit nga rënia njohëse. Një studim i ri sugjeron se nivelet e vitaminës D në moshën e mesme mund të lidhen me ndryshime në tru që shoqërohen me demencën, shumë vite më vonë.
Çfarë zbuloi studimi?
Studiuesit gjetën një lidhje midis niveleve të vitaminës D në moshën e mesme dhe shëndetit të trurit shumë vite më vonë:
- Personat me nivele më të larta të vitaminës D kishin më pak proteinë tau në tru rreth 16 vjet më vonë.
- Nivelet e vitaminës D nuk u lidhën me amiloidin beta, një tjetër proteinë e lidhur me Alzheimerin.
- Rezultatet sugjerojnë një lidhje të mundshme midis statusit të vitaminës D dhe ndryshimeve të hershme të trurit që lidhen me demencën.
Sipas autorit të studimit, Martin David Mulligan, këto rezultate sugjerojnë se nivelet më të larta të vitaminës D në moshën e mesme mund të ofrojnë një lloj mbrojtjeje ndaj grumbullimit të proteinës tau. Megjithatë, kjo është vetëm një lidhje dhe nuk provon se vitamina D e parandalon drejtpërdrejt demencën. Grumbullimi i proteinës tau në tru lidhet me sëmundjen e Alzheimerit dhe rënien e funksioneve njohëse. Nivelet më të ulëta të tau mund të jenë shenjë e një plakjeje më të shëndetshme të trurit, por nevojiten më shumë studime për ta kuptuar plotësisht këtë marrëdhënie.
Kufizimet e studimit
Ka disa kufizime të rëndësishme. Së pari, nivelet e vitaminës D u matën vetëm një herë, në fillim të studimit. Studiuesit nuk ndoqën ndryshimet e niveleve të vitaminës D gjatë 16 viteve. Gjithashtu, ky ishte një studim vëzhgues. Kjo do të thotë se mund të tregojë një lidhje midis dy faktorëve, por nuk mund të provojë shkak-pasojë. Për shembull, njerëzit me nivele më të larta të vitaminës D mund të kenë pasur edhe zakone të tjera më të shëndetshme që kanë ndikuar në shëndetin e trurit. Studiuesit morën parasysh shumë faktorë, por mund të ketë edhe faktorë të tjerë që nuk u matën.
Çfarë do të thotë kjo në jetën e përditshme?
Studimi sugjeron se mosha e mesme mund të jetë një periudhë e rëndësishme për të mbështetur shëndetin afatgjatë të trurit.
Vitamina D mund të merret përmes:
- ekspozimit në diell
- peshqve të yndyrshëm, si salmone dhe sardele
- qumështit dhe produkteve të tjera të fortifikuara me vitaminë D
- pijeve bimore të fortifikuara
- të verdhës së vezës
- suplementeve, kur janë të nevojshme
Megjithatë, ky studim nuk tregon se marrja e një suplementi me vitaminë D do të parandalojë demencën. Nëse shqetësoheni për nivelin e vitaminës D, mund të flisni me mjekun për një analizë gjaku dhe për të përcaktuar nëse keni nevojë për suplement.
