Një studim i ri amerikan ka ngritur pikëpyetje mbi ndikimin afatgjatë të maratonave dhe ultramaratonave në shëndetin e zorrëve, pasi gjeti një incidencë më të lartë sesa pritej të polipeve prekanceroze te vrapuesit ekstremë të moshës së re dhe të mesme. Studimi, i publikuar këtë muaj në Cancer Epidemiology dhe i prezantuar më herët në një konferencë onkologjike, nisi pas një vëzhgimi të pazakontë nga onkologu amerikan Timothy Cannon, bashkëdrejtues i programit të kancerit gastrointestinal në Inova Schar Cancer në Virginia.
Brenda gjashtë muajsh në vitin 2019, Cannon trajtoi tre pacientë të rinj me kancer të avancuar të zorrës së trashë — dy prej tyre ende në të 30-at pa faktorë të njohur rreziku, por me një karakteristikë të përbashkët: të tre ishin vrapues intensivë të ultramaratonave dhe maratonave. I shtyrë nga ky rast, ekipi i tij rekrutoi 94 vrapues ekstremë të moshës 35 deri në 50 vjeç, secili me të paktën pesë maratona ose dy ultramaratona të përfunduara. Të gjithë iu nënshtruan kolonoskopisë.
Rezultatet, sipas Cannon, ishin “befasuese”. Gati gjysma e pjesëmarrësve rezultuan me polipe në zorrën e trashë — masa qelizore që në disa raste mund të zhvillohen në kancer ndërsa 15% kishin polipe të avancuara, një nivel dukshëm më i lartë sesa normat e zakonshme të vërejtura në kontrollet rutinë për të rriturit në fund të të 40-ave. Megjithatë, asnjë nga pjesëmarrësit nuk kishte kancer të diagnostikuar. Çfarë dyshohet se ndodh në organizëm? Sipas studiuesve, problemi mund të lidhet me mënyrën se si trupi reagon gjatë ushtrimeve ekstreme dhe të zgjatura.
Ndërkaq, studimet tregojnë se stërvitja me pesha dhe aktiviteti fizik mund të ulin ndjeshëm rrezikun e demencës dhe sëmundjes së Alzheimerit te gratë, sipas revistës shkencore “Nature”. Hulumtimet e fundit mbi aktivitetin fizik dhe shëndetin e trurit sugjerojnë se stërvitja me pesha dhe aktiviteti fizik i rregullt janë të lidhura me një ulje të konsiderueshme të rrezikut të zhvillimit të demencës dhe Alzheimerit, veçanërisht tek gratë.
Studimet shkencore tregojnë se aktiviteti fizik, përfshirë trajnimin me pesha, ndihmon trurin për të prodhur proteina mbrojtëse si BDNF, të cilat nxisin rritjen dhe mirëmbajtjen e neuroneve dhe ndihmojnë në mbrojtjen ndaj shkatërrimit të strukturave të trurit të lidhura me memorizimin. Përfitimet e trajnimit të forcës përfshijnë gjithashtu reduktimin e inflamacionit dhe rritjen e masës muskulare, që lidhet me rezultate më të mira të aftësive njohëse me rritjen e moshës.
